Bình Định - miền đất của Quang Trung -
Nguyễn Huệ, là một nơi với phong cảnh hữu tình, non xanh nước biếc, con người
nhân hậu và hiếu khách. Chắc hẳn ai đó đã về thăm
Bình Định sẽ không thể bỏ qua những danh lam thắng cảnh như Hầm Hô,
Bãi tắm Hoàng Hậu, suối nước nóng,... và cũng không thể bỏ qua những món đặc
sản của Bình Định như bánh ít lá gai, nem chua, rượu Bàu Đá, canh Đồ Lạc, và
đặc biệt là món bánh tráng dừa thơm ngon, vui miệng.
Ngoài Bến Tre ra, Tam Quan - Bình Định là
xứ dừa thứ 2 của Việt Nam, là nơi sản sinh ra những trái dừa ngon, ngọt lịm và
tươi mát để làm bánh tráng nước dừa. Ca dao từ ngàn xưa đến giờ khẳng định độ
nhiều của dừa ở vùng đất võ này vẫn còn qua những dòng thơ sau:
“Công đâu công uổng công thừa,
Công đâu gánh nước tưới dừa Tam Quan.
Công đâu công uổng công hoanng.
Công đâu gánh nước Tam Quan tưới dừa”
Thật vậy, Bình Định lừng danh về dừa nhiều
và cũng rất nổi tiếng với làng nghề bánh tráng, trong đó có loại bánh tráng làm
quà đặc sản đó là bánh tráng nước cốt dừa.
Có giai thoại gắn với anh hùng dân tộc
Quang Trung – Nguyễn Huệ. Tương truyền để tiến quân thần tốc ra Bắc Hà đánh dẹp
quân Thanh, muốn đỡ mất thì giờ nấu nướng dọc đường, Người cho xay gạo thành
bột, tráng thành bánh mang theo như một dạng lương khô. Đến bữa chỉ cần nhúng
vào nước, bánh mềm ra, cuốn kèm thực phẩm vào bên trong, chấm với nước mắm là
thành bữa ăn, gọn nhẹ, không mất thời gian, đủ hàm chất dinh dưỡng. Và cũng
tương truyền rằng trong ngày Tết Kỷ Dậu 1789 ấy, bà con Hà Thành kéo ra gò Đống
Đa đón mừng chiến thắng với binh sĩ Tây Sơn, bắt gặp thứ bánh có hình thù giống
lá đa nên gọi… bánh đa!
Có phải do từ những truyền thuyết hay
không mà người Bình Định rất cẩn trọng đối với bánh tráng đặc biệt là bánh
tráng nước dừa. Ở Bình Định, bất cứ một cuộc giỗ chạp nào, trên bàn thờ cũng có
đôi bánh tráng dừa nướng. Đặc biệt là những ngày Tết lại càng không thề thiếu
bánh tráng dừa trong nhà. Các buổi tiệc, kể cả nhiều bữa ăn thường nhật, bánh
tráng dừa luôn là món "khai vị"… và là món lương thực phổ biến hằng
ngày. Muốn bẻ nhỏ bánh ra, người Bình Định luôn để lên đỉnh đầu bẻ xuống, không
bẻ tuỳ tiện bằng tay hoặc kê vào một nơi nào khác!
Bánh tráng nước dừa được làm chủ yếu từ
bột sắn trộn với nước cốt dừa, cơm dừa, gừng, mè, tiêu hột, hành tím thái mỏng
và một thứ gia vị không thể thiếu làm nên vị đặc trưng cho bánh tráng Bình Định
đó là muối. Tất cả được trộn đều và đem đi tráng. Bánh thường được tráng trên
khuôn to và tráng thành lớp dày rồi đem phơi.
Bánh tráng nước dừa được đem nướng dưới
lửa than. Người nướng bánh phải thật “chuyên nghiệp” thì bánh mới phồng đều,
phẳng và có màu vàng ươm. Nếu không biết cách nướng, bánh sẽ bị cong vênh, chỗ
đen chỗ vàng hoặc chai cứng. Bánh được nướng dưới lửa than to để đảm bảo giòn
đều và nướng bánh tráng là cả một nghệ thuật, không phải ai cũng có thể nướng
được bánh tráng ngon. Bánh sau khi nướng có mùi thơm quyến rũ từ mùi hành phi,
mùi gừng, mùi tiêu và có vị bùi béo của nước cốt dừa, của mè cộng thêm vị hơi
mằn mặn của muối. Có nhiều cách ăn, nhưng vẫn thường nhâm nhi mà không cần tới
bất cứ thứ gì đi kèm. Ngoài ra, bánh tráng dừa để xúc các món gỏi, món xào như
hến xào, nhộng xào. Dù ăn như thế nào đi nữa thì bánh tráng dừa xứ “Nẫu” vẫn
thơm ngon và giòn tan.
Những ai ra Bắc vô Nam trên những chuyến
xe lửa, hay những chuyến xe đò xuyên Việt, qua các thị trấn dọc đường quốc lộ,
nhất là thị trấn Tam Quan của tỉnh Bình Định nơi nổi tiếng vùng dừa Tam Quan
khách đi xe sẽ hơn một lần nhìn thấy những tấm bánh tráng nước dừa bày bán
trong các tủ hàng bán đặc sản, hay được đưa ra rao mời trên tay các bà, các em
bán hàng rong được người dân mời mua vài chục bánh tráng nước dừa về làm quà.
Đó là đặc sản của xứ Nẫu - xứ dừa Bình Định và chỉ có tại đây mới có.
Đúng là từ Bắc chí Nam, không đâu không có
bánh tráng nhưng bánh tráng Bình Định vẫn được xem là đặc sản. Và chính vì vậy,
người Bình Định thường dùng bánh tráng làm quà để gởi cho con cháu và họ hàng ở
xa, có người đem sang tận Châu Âu cái “thứ cồng kềnh” này. Ai nấy đều muốn tìm
một món đặc sản đượm phong vị quê hương để làm quà. Bánh tráng nước dừa là một
vị đặc sản như thế. Nói là món đặc sản vì chỉ ở Hoài Hảo, Tam Quan và các xã
lân cận thuộc huyện Hoài Nhơn, Bình Định mới có. Do tính độc đáo của hương vị,
người nào đã một lần thưởng thức thì cả một khó quên hương vị ấy.
Qua bao thế hệ, được lớn lên từ làng nghề
truyền thống ấy cùng với tình yêu hương vị đặc sản quê nhà, Nhật Minh Chiến có
sáng tác bài thơ “Thơ dừa Tam Quan và tinh hoa của những đặc sản”, xin
gởi đến bạn đọc một đoạn thơ trên:
THƠ DỪA TAM QUAN VÀ TINH HOA CỦA NHỮNG
ĐẶC SẢN
Sáng tác: Nhật Minh Chiến
…
Tam Quan xứ sở vùng dừa,
Là nơi hội tụ kế thừa tinh hoa.
Dừa là cội rễ quê ta,
Làm nên đặc sản để mà lừng danh.
Bánh dừa dân dã quê anh,
Qua bao thế hệ cha anh vẫn còn.
Bánh dừa vị béo thơm ngon,
Dừa xay, nước cốt lọt lòng bổ ra.
Bột mì, bột gạo trắng ngà,
Củ hành, với ớt, gừng ta xay đều.
Thêm đường, thêm muối, mè, tiêu
Nướng lên thơm phức liêu xiêu cả làng!
……..
Chỉ bằng con đường quà biếu, bánh tráng
nước dừa đã đi khắp nơi trong nước và coi là món đặc sản độc đáo. Sang thời kỳ đổi
mới này, sự lưu thông hàng hóa được nhanh chóng, rộng rãi, người đi lại thăm
viếng, giao dịch càng nhiều, nhu cầu thưởng thức, biếu tặng bánh tráng nước dừa
ngày càng lớn hơn. Không chỉ là món ăn truyền thống mang đậm hương vị địa
phương, chiếc bánh tráng mỏng manh còn chứa đựng rất nhiều tâm huyết của những
người con xứ dừa với mong muốn gìn giữ, phát triển nghề truyền thống.
Bánh tráng là món ăn dân dã, dễ làm, dễ
tiêu thụ, phổ biến gần như khắp khu vực Nam Trung bộ. Bà con vùng này đi xa đến
tận trời Âu – Mỹ cũng không quên bánh tráng. Mỗi dịp thuận tiện đều mang theo
một ít làm quà biếu tặng người thân, nên cái bánh “quê mùa” này cũng đã từng
“xuất ngoại” như bao món ngon vật lạ khác! Người xa xứ cầm chiếc bánh tráng
trên tay hẳn sẽ rưng rưng nhớ vọng quê nhà.
(Sưu tầm, viết và tổng hợp: Nhật Minh
Chiến )
......................................................................................................
Anh chị thưởng thức đặc sản Bánh tráng dừa
Bình Định vui lòng liên hệ:
CƠ SỞ BÁNH TRÁNG DỪA CẬU HAI
Địa chỉ: Tấn Thạnh 1 – Hoài Hảo –
Hoài Nhơn – Bình Định
Địa chỉ phân phối tại Đà Nẵng: Số
nhà K195/08 Nguyễn Văn Thoại - Sơn Trà - TP Đà Nẵng
Điện thoại : 0903.50.12.50 - 090.656.2480
(Mr Chiến)
Facebook: https://www.facebook.com/…/Ba%CC%81nh-Tra%C…/487554861347163
Chuyên cung cấp
sỉ và lẻ! Nhận giao hàng tận nơi!

Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét